همه چیز در مورد غده تیروئید

تیروئید غده پروانه ای شکلی است که جلوی گردن قرار دارد .

دارای تأثیرات چشمگیری بر عملکردها مختلف بدن دارد .

تنظیم دمای بدن
متابولیسم
ضربان قلب

از جلمه عملکردهای هورمون های تیروئید (TH) است که از این غده ترشح میشود .

میزان تولید هورمون تیروئید را غده هیپوفیز مغز کنترل میکند .

زمانی که تیروئید از تعادل خارج شود ، هورمونها کم یا زیاد تولید میشود و مشکل از اینجا شروع میشود .

هورمون تیروئید به جاهای مختلف بدن میرود و کم یا زیاد شدن هورمون از مغز تا روده را میتواند متأثر کند .

معمولا کم کاری تیروئید بسیار شایع تر از پرکاری آن است .

کسانی که کم کاری تیروئید دارند لازم است که میزان ویتامین D و آهن خون خود را نیز بررسی نمایند و از عدم کمبود آن اطمینان حاصل نمایند .

از علائم اختلال تیروئید می توان به موارد زیر اشاره کرد :

احساس خستگی و ضعف
عصبانیت و مضطرب بودن
تغییر در اشتها و ذائقه
کاهش میل جنسی
اختلال در عملکرد روده ها
خشکی پوست
فشارخون بالا
کلسترول بالا
افزایش وزن

علائم کم کاری تیروئید:

بیحالی
افسردگی
ورم
صورت پف آلود
خشکی پوست
ریزش مو
یبوست
افزایش وزن تا ۵کیلو
شکنندگی ناخن
اختلالات دوران قائدگی

پرکاری تیروئید

علائم پرکاری تیروئید:

کاهش وزن با اشتهای زیاد
تعریق فراوان
عدم تحمل گرما
بیقراری
تحریک پذیری
عصبی شدن
اجابت مزاج مکرر
اختلال دوره قائدگی

عادتهای نادرست در بروز کم کاری تیروئید:
داشتن رژیم غذایی خیلی کم چرب در بروز کم کاری تیروئید موثر است . در تنظیم هورمونها و عملکرد طبیعی مغز میزان مناسب چربی ها نقش مهمی دارد .

استفاده بیش از حد سویا شاید به دلیل کالری و کربوهیدرات پایین خوب بنظر برسد ولی سویا در تولید هورمونها و روند هضم بسیار تأثیر می گذارد . ید در تنظیم عملکرد تیروئید نقش مهمی دارد و سویا یا شیر سویا یا پنیر آن می تواند مانع از جذب ید شود .

مصرف نوشابه های رژیمی که پر از مواد شیمیایی است می تواند محیط سمی در بدن ایجاد کند . فلوراید موجود در آن گیرنده های هورمونهای تیروئید را مسدود میکند .

مصرف روغن و چربی گیاهی نامناسب مثل مارگارین باعث می شود قطعات هضم نشده غذا وارد خون شود . این قطعات سیستم ایمنی را بیش از حد فعال کرده و بدن بدون داشتن سیستم دفاعی خوبی مثل غده تیروئید شروع به حمله به اندامهای کوچک کند .

مصرف زیاد گلوتن می تواند افراد دچار مشکلات تیروئید را تحت تأثیر قرار دهد . برای اطمینان به حساس بودن تیروئید به گلوتن باید مصرف آن را یکماه حذف کنید . اگر شرایط سلامت شما بهتر شد قطعا تیروئید شما نیز بهتر کار می کند .

قندهای تصفیه شده ، ویتامین ها و مواد معدنی باعث تحلیل اجزای لازم یک تیروئید سالم ، غده آدرنال قوی و متابولیسم خوب می شود . تغیرات زیاد قند خون بر اثر مصرف بیش از حد قند در طول زمان فشار بیشتری بر غدد تیروئید و آدرنال وارد خواهد کرد .

غذاهای فرآوری شده و شور برای افراد مبتلا به اختلالات تیروئید محدود شود .

ترکیبات کافیئن دار بهتر است که محدود شود و در صورت استفاده به فاصله حداقل نیم ساعت بعد از مصرف قرص اتفاق بیفتد .

افراد مبتلا به کم کاری تیروئید بهتر است که مصرف تخم کتان را محدود نمایند .

خانواده کلم ها بهتر است یا استفاده نشود یا در صورت استفاده با حجم بسیار کم مصرف گردد و اینکه پخته مصرف شود .

مواد غذایی مفید برای تیروئید

غذاهای دریایی :
اینها سرشار از ید هستند و این ماده معدنی برای عملکرد خوب غده تیروئید که تنظیم متابولیسم و رشد را بر عهده دارد مفید است . کمبود ید باعث اختلال در سلامت تیروئید و بروز احساس خستگی و افسردگی و بی انرژی بودن می کند .

سبزیهای تیره رنگ :
این سبزیها سرشار از منیزیم هستند که این ماده معدنی برای ترشح هورمونهای تیروئید لازم است .با مصرف سبزیهای برگ سبز مثل اسفناج و کاهو به بهبود غده تیروئید کمک کنید .

نمک یددار :
نمکهای حاوی ید نیز برای کسانی که اختلالات تیروئید دارند مفید است .

چگونه از سلامت تیروئید مطمئن شویم ؟؟

همه بیماریهای تیروئید از طریق خون مشخص نمی شود .

بعضی از آنها مربوط به ساختمان تیروئید است .

‍ گره تیروئید یا گواتر یا سرطان تیروئید باید معاینات دقیق انجام شود و با آزمایش خون مشخص نمی شود .

ارزیابی تیروئید از بدو تولد امکان پذیر است .
کم کاری تیروئید که شایع ترین علت عقب ماندگی ذهنی قابل پیشگیری است در کودکی میسر است .

وقتی به حدود ۳۵ سال رسیدید بهتر است هر چند سال یکبار آزمایشات دوره ای تیروئید را انجام دهید .

در زمان بارداری این آزمایش بهتر است انجام شود .

در سنین بالای ۶۰ سال با فواصل کمتری چکاپ نمایید .

بهتراست افرادی که درگیر دیابت تیپ یک و رادیوتراپی مخصوصا در ناحیه سر و گردن بوده اند با فواصل کمتری همیشه عملکرد تیروئید خود را بررسی نمایند .

توده های تیروئید معمولا خوش خیم هستند و درصد کمی از آنها ریسک بدخیمی دارند . بهتر است حتما در این موارد تحت نظر پزشک متخصص قرار بگیرید .

در طب سنتی از برخی گیاهان دارویی در کنترل اختلالات تیروئید می توان استفاده کرد

 و با رعایت موارد غذایی درست و نیز انجام اعمال یداوی تحت نظر پزشک طب سنتی به درمان و مهار این اختلالات کوشید .

انجام بادکش و زالو درمانی می تواند به برطرف شدن مشکل کمک کند .

تأکید می گردد حتما زیر نظر و دستور پزشک طب سنتی انجام شود .

لازم به تذکر است :
اصلی ترین عامل آشفتگی در عملکرد تیروئید بروز هیجانات منفی و غم و غصه می باشد .

چنانچه این پدیده طولانی مدت ادامه پیدا کند ، بخصوص موقع شب و قبل از خواب ، پدیده ای به نام غمباد یا بادکردن تیروئید ناشی از غم و غصه اتفاق می افتد که بسیار حائز اهمیت است .

بهتر است در کودکان و همچنین در بانوان از بروز حالت ناراحتی و بغض در ساعات قبل از خواب به شدت پرهیز شود

چنانچه اتفاق افتاد با شیوه های مناسب بعد از شادکردن فرد ، اجازه رفتن به بستر به او داده شود .

 

نویسنده مطلب: دکتر مهدی فهیمی