هویت پزشکی، وامدار بوعلی‌ سینا

هویت پزشکی، وامدار بوعلی‌ سینا

اول شهریور روز تولد شیخ‌الرئیس بوعلی سینا بحق روز پزشک نامگذاری شده است تا فراموش نکنیم هویت پزشکی ما وامدار کیست!

درباره عظمت شیخ الرئیس ابوعلی سینا همین بس که امام خمینی (ره) فرمودند هیچ شخصیتی مانند ابوعلی سینا پس از معصومین به دنیا نیامده است. این سخن که در صحیفه امام آمده، در آیین رونمایی از تندیس شیخ الرئیس ابوعلی سینا در برج میلاد نیز زینت بخش ریزه خواران سفره این شیخ حکیم بود. ابن سینا یکی از بزرگ ترین نام های پزشکی در جهان است. کتاب قانون ابوعلی سینا ۶۰۰ سال مرجع نخست تمام مدارس پزشکی اروپا و کشورهای اسلامی بود. اروپاییان او را شهریار پزشکی جهان لقب داده اند؛ زیرا اولین جراح دنیاست که از یال اسب در جراحی و بخیه استفاده کرد.

ابن سینا اولین جراحی است که عمل سزارین را روی همسر علاءالدوله با موفقیت انجام داد، البته اگر عمل سزارین رستم را که فردوسی در «شاهنامه» به آن پرداخته و عمل سزارین «سزار» امپراتور روم را قصه و افسانه فرض کنیم، نسبت دادن اولین سزارین تاریخ به ابن سینا حقیقتی انکارناپذیر است.

ابن سینا آنچنان مورد توجه جهانیان است که در سال ۱۹۵۱ میلادی – ۱۳۳۰ خورشیدی – هزارمین سالروز تولد بوعلی یا به قول اروپاییان اویسینا در محافل علمی جهان جشن گرفته شد و یونسکو سال ۲۰۱۳ میلادی را سال بوعلی سینا اعلام کرد و هزارمین سال تألیف کتاب «قانون» را به ثبت جهانی رساند و کشورهای بسیاری به نام بوعلی تمبرهای یادبود منتشر کرده اند.

آثار بوعلی قرن ها مهم ترین مرجع و منبع درسی پزشکان و دانشجویان پزشکی در جهان بوده و محبوبیت او در اروپا به حدی است که نویسندگان اروپایی تاکنون چندین رمان درباره وی نوشته و فیلمسازان چندین فیلم سینمایی با الهام از زندگی او ساخته اند.

آثاری چون رمان حکیم (از لندن تا اصفهان در محضر ابن سینا) نوشته نوا گوردون که پرفروش ترین رمان جهان طی سال های ۱۹۸۸ تا ۱۹۹۱ بوده و نیز رمان «راه اصفهان» اثر ژیلبر سینوئه فرانسوی در زمره این آثار است.

وقتی با چنین جایگاهی از ابن سینا در جهان روبه رو هستیم باید از خودمان بپرسیم با این سرمایه های علمی و فرهنگی خود چه کرده ایم و در الگوسازی برای جوانانمان که می خواهیم قله های علمی را فتح کنند، چه برنامه ای داریم؟ یکی از وظایف رسانه ها بویژه رسانه های پزشکی و پزشکان رسانه ای این است که نگذارند این روز و شخصیت این روز برای نسل امروز و فردا ناشناخته بماند.

باید در رسانه ها بویژه در رسانه ملی برای معرفی این شخصیت جهانی و دیگر شخصیت های بزرگ کشور به جوانان این مرز و بوم تلاشی مضاعف صورت گیرد تا با افتخار به گذشته پرافتخار خود، آینده ای پرافتخارتر رقم بزنند و از سوی دیگر هر از گاهی شاهد مصادره شدن این چهره های افتخارساز فرهنگی و علمی کشورمان توسط دیگران نباشیم.

این امر نیاز به جریان سازی موثر در روند تحولات علمی و فرهنگی و رسانه ای کشور دارد. متأسفانه در محافل علمی و فرهنگی و رسانه ها حتی شورای عالی انقلاب فرهنگی و رسانه ملی چنین دغدغه ای برای حفظ چنین هویت و میراث فرهنگی و تاریخی و علمی گرانقدر و فاخر نمی بینیم.

اگر امروز دانشمندان ما در بحث هوافضا توانسته اند جایگاهی برای خود کسب کنند، به سبب آن است که بر شانه بزرگمردان پیشین این سرزمین ایستاده اند و اگر نبود رصدخانه ای همچون رصدخانه مراغه اصفهان و زنجان، بی تردید در چنین جایگاهی نبودیم. بیایید بار دیگر در مورد رویکرد علمی – فرهنگی و رسانه ای خود تجدید نظر کنیم و به هویت خود بازگردیم .

بیایید طبیبان حکیمی که به تاسی از ابوعلی سینا بدون نگاه مادی خود را وقف بیمارانشان کرده اند تا دلی را مرهمی نهند، الگو قرار دهیم و اندک پزشکان طماع را شاخصه جامعه ارزشمند پزشکی ندانیم و به استناد این محدود پزشکان، حرمت طبیبان بی نام و نشان بی منت را خدشه دار نکنیم.

جامعه پزشکی در ایران از قبل از انقلاب در کنار مردم دردمند بوده و از ابتدای مبارزات مردم در انقلاب اسلامی نیز در صحنه های مختلف آن حضوری فعال داشته و در دوران دفاع مقدس کارنامه افتخار آمیز و درخشانی به ثبت رسانده و اکنون خدمات این جامعه فراتر از مرزها گسترش یافته است. پیشرفت های کشور در عرصه های مختلف پزشکی در دوران تحریم را نیز باید از افتخارات نظام اسلامی بر شمرد که به دست پزشکانی محقق شده که امروز نیز خدمت به مردم را وجهه همت خود کرده اند. امیدوارم در جامعه پزشکی بتوانیم همچون بوعلی سیناها و رازی ها، علاوه بر پزشک بودن، طبیب هم باشیم، یعنی در مسیر اخلاق پزشکی حرکت کنیم و برازنده نام طبیب و حکیم باشیم.

دکتر محمدحسین محترم – پخش اخبار سیما

نویسنده مطلب: دکتر مهدی فهیمی